Ποιμαντορική Εγκύκλιος για την Κυριακή της Ορθοδοξίας 2020

ΚΟΣΜΑΣ

Ο ΧΑΡΙΤΙ ΘΕΟΥ

ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ

ΤΗΣ ΑΓΙΩΤΑΤΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ

ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ

Προς τον ιερόν κλήρον, τις μοναστικές αδελφότητες και τον ευσεβή λαό της καθ’ ημάς θεοσώστου Ιεράς Μητροπόλεως.

Αγαπητοί πατέρες και αδελφοί,

Κυριακή της Ορθοδοξίας σήμερα! Εορτάζει η Ορθοδοξία μας∙ η μεγάλη και αγία μητέρα μας, η ορθόδοξος Εκκλησία μας. Αστράφτει και λάμπει η Εκκλησία του Χριστού και τα παιδιά της, οι ορθόδοξοι χριστιανοί, όταν ζουν με υπακοή, με ευσέβεια και με ευλάβεια μέσα στην αγκάλη της, δέχονται φως από το φως της, δέχονται τη χάρι του Τριαδικού Θεού, έχουν χαρά και ειρήνη μέσα τους, χαίρουν και πανηγυρίζουν.

Χωρίς να θέλουμε να μειώσουμε τη χαρά και την ειρήνη των αδελφών, διαπιστώνουμε ότι αυτή τη χαρά και την ειρηνική ζωή δεν τη ζουν, δεν την ομολογούν όλοι οι βαπτισμένοι και μυρωμένοι χριστιανοί.

Η φοβερή σύγχυσι που απλώθηκε παντού, δυστυχώς και μέσα στην πατρίδα μας, συκοφάντησε και συκοφαντεί, πολεμάει την ορθόδοξο Εκκλησία μας, εθόλωσε και θολώνει τον νου και την καρδιά των μη αγωνιζομένων ορθοδόξων και δεν μπορούν να δουν το φως και την λαμπρότητα της ορθοδοξίας μας, της ορθοδόξου Εκκλησίας μας.

Οι φανεροί και περισσότερο οι κρυφοί και ύπουλοι εχθροί της Ορθοδοξίας μας, απλώνουν και επιβάλλουν τις πλάνες τους, τους τελευταίους δε καιρούς τον συγκρητισμό, την πανθρησκεία και την παγκοσμιοποίηση για να κλονίσουν την καθαρή πίστι των Ελλήνων στον Χριστό, στην θεότητά του, να νοθεύσουν το Ευαγγέλιο, να αλλοιώσουν την αγία παράδοσι της Εκκλησίας μας, να οδηγήσουν τους Έλληνες, τους απογόνους των προμάχων της πίστεως, στην προδοσία της Ορθοδοξίας.

Παράλληλα, η υλιστική εκκοσμίκευση, η οποία κατέκλυσε την πατρίδα μας, αναγκάζει τους ορθοδόξους χριστιανούς να αγαπήσουν την υλιστική και ηδονιστική ζωή, η οποία δεν επιτρέπει στον άνθρωπο να κατανοήση και να ζήση το μεγαλείο της Ορθοδοξίας.

Με αυτόν τον τρόπο πολλοί βαπτισμένοι και μυρωμένοι ορθόδοξοι χριστιανοί, ιδιαιτέρως νέοι και νέες, παρουσιάζονται αδιάφοροι, ασυγκίνητοι, ψυχροί και ξένοι, εμπρός στο μεγαλείο και την προσφορά της Ορθοδοξίας. Δεν τους συγκινούν ούτε οι άγιοι, ούτε η Παναγία μας, ούτε οι φωτισμένες εορτές, ούτε ο χτύπος της καμπάνας, ούτε η ουρανία λατρεία της Εκκλησίας μας, ούτε και αυτή η Αγία Τράπεζα.

Και ενώ οι σύγχρονοι Έλληνες βλέπουν ότι χωρίς Χριστό και Ορθοδοξία, χωρίς εκκλησιαστική βιοτή, ζουν χωρίς χαρά και ειρήνη, χωρίς οικογενειακή ενότητα και αληθινή αγάπη για τους συνανθρώπους, επιμένουν με τον εγωισμό τους να περιφρονούν την αγιάζουσα και σώζουσα Ορθοδοξία.

Πονούμε για όλους αυτούς τους αδελφούς μας και προσευχόμαστε να οδηγηθούν στην συναίσθησι, στην μετάνοια και στην σωτηρία.

Σήμερα, αγαπητοί, αυτή την αγία Κυριακή της Ορθοδοξίας, σήμερα που εορτάζει η σώζουσα ορθόδοξος πίστι μας, σήμερα που η Εκκλησία μας μας υπενθυμίζει τους αγώνες των αγίων πατέρων της και τους ποταμούς αιμάτων τους οποίους έχυσαν για την διαφύλαξι της ορθοδόξου αληθείας, εμείς ας θυμηθούμε την προτροπή του αρχαγγέλου Μιχαήλ και ας την στερεώσουμε στην καρδιά μας∙ «Στώμεν καλώς»!

Μην αφήσουμε τους, πάσης φύσεως, κλονισμένους και συσχηματισμένους με τους πολεμίους της Ορθοδοξίας μας να αλλοιώσουν την αδαμάντινη και αγιοπνευματική αλήθεια, όπως και την ιερά ορθόδοξο παράδοσι της Εκκλησίας μας.

Η ορθοδοξία μας δεν είναι εγωκεντρικός και ανθρωποκεντρικός παπισμός, ούτε ανθρώπινος ορθολογιστικός προτεσταντισμός. Η αγία μας Εκκλησία ονομάζεται Ορθόδοξος γιατί διατηρεί, φρονεί, πιστεύει και ασπάζεται ορθά την γνησία αποκεκαλυμμένη διδασκαλία του Χριστού, των θεοκηρύκων Αποστόλων και Πατέρων περί του Τριαδικού Θεού και των όντων.

«Ορθοδοξία εστί αψευδής περί Θεού και κτίσεως υπόληψις» διδάσκει ο όσιος Αναστάσιος ο Σιναΐτης. Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος γράφει: «Η πίστις μου είναι αυτή την οποία ήκουσα από τα θεία λόγια, την οποία εδιδάχθην παρά των αγίων πατέρων, την οποία εδίδαξα κατά πάντα καιρόν ομοίως, χωρίς να συμμορφούμαι προς τας διαφόρους περιστάσεις και τους διαφόρους καιρούς. Την πίστην αυτήν δεν θα παύσω να διδάσκω. Μαζί της εγεννήθην και με αυτήν απέρχομαι της παρούσης ζωής».

Μέσα στην ορθόδοξο Εκκλησία δεν έχουμε μόνο καταφανή αδιάκοπη ιστορική συνέχεια, από την εποχή του Κυρίου και των Αποστόλων. Έχουμε κυρίως και προπαντός την ιδία πίστι, το ίδιο πνεύμα, το ίδιο ήθος με την πρώτη Εκκλησία.

Ακριβώς επειδή κατέχει η ορθοδοξία ανόθευτη και σώζουσα την αλήθεια, ο διάβολος και τα όργανά του επί είκοσι αιώνες, αγωνίζονται να εξαλείψουν την ορθόδοξο πίστι.

Οι Ιουδαΐζουσες αιρέσεις εζήτησαν να νοθεύσουν την αλήθειά της. Οι προσκυνούντες τα είδωλα εθνικοί φιλόσοφοι έστρεψαν την γραφίδα τους και το λόγο τους εναντίον των θεμελίων της ορθοδόξου πίστεως. Οι αιμοχαρείς χριστιανομάχοι αυτοκράτορες, έβαψαν τη γη με ποταμούς αιμάτων των ορθοδόξων χριστιανών. Ο Άρειος, ο Μακεδόνιος, ο Νεστόριος, γνωστοί και άγνωστοι αιρεσιάρχες, τότε και σήμερα, αγωνίσθηκαν και αγωνίζονται να χύσουν το δηλητήριο της αιρέσεως μέσα στην Εκκλησία.

Οι Ρωμαιοκαθολικοί, επί δέκα αιώνες, περιέρχονται γη και θάλασσα με τους πράκτορες της Ουνίας για να προσυλητίσουν τους ορθοδόξους και να καταντήσουν την ορθόδοξο Εκκλησία υποτακτική του Πάπα. Το αυτό ποθούν και οι προτεστάνται.

Η δε μεγαλυτέρα αίρεσι του εικοστού αιώνος, ο οικουμενισμός, κατά τον όσιο Ιουστίνο Πόποβιτς, με το να κηρύσσει θρησκευτικό συγκρητισμό και πανθρησκεία, εξισώνει όλες τις χωρίς αλήθεια ομολογίες με την αδαμάντινη Ορθοδοξία και αποτελεί θανάσιμο κίνδυνο για τη σωτηρία των ορθοδόξων.

Βέβαια, όσο και αν πολεμείται η Ορθόδοξος Εκκλησία μας, ως αληθινή που είναι, δεν φοβάται.

Σε όσους την πολεμούν απαντά ο ιερός Χρυσόστομος: «Άνθρωπον εάν πολεμής η ενίκησες η ενικήθης. Εκκλησίαν εάν πολεμείς, νικήσαι αμήχανον. Ουδείς Εκκλησίας δυνατώτερος, άνθρωπε. Λύσον πόλεμον ίνα μη καταλύση σου την δύναμιν. Μη είσαγε πόλεμον εις ουρανόν».

Η Εκκλησία μας δεν κινδυνεύει αλλά κινδυνεύουμε εμείς, εάν μείνουμε κοντά και συσχηματιζόμαστε με εκείνους που πολεμούν και αλλοιώνουν την ορθόδοξο αλήθεια.

«Στώμεν καλώς» λοιπόν! Όπως οι άγιοι Απόστολοι, οι άγιοι Πατέρες, ομολογηταί, μάρτυρες, νεομάρτυρες, δεν πρόδωσαν την ορθόδοξο αλήθεια και την Εκκλησία, έτσι κι εμείς ας θελήσουμε να μιμηθούμε το παράδειγμά τους.

Τίποτα άλλο παρά μόνον η ορθόδοξος πίστι και η ορθόδοξος Εκκλησία θα σώση τον κόσμο και τον καθένα μας. Αμήν.

Με αγάπη Χριστού

Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ

+ Ο ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΚΟΣΜΑΣ

Ακολουθία των Χαιρετισμών της Θεοτόκου για τους εργαζομένους

Η Ιερά Μητρόπολις Αιτωλίας και Ακαρνανίας τα τελευταία χρόνια, κατόπιν παρακλήσεως πολλών χριστιανών, οι οποίοι εργάζονται και δεν έχουν τη δυνατότητα να συμμετέχουν στις Ακολουθίες των Χαιρετισμών, έχει ορίσει να τελείται και δεύτερη ακολουθία των Χαιρετισμών της Θεοτόκου για την εξυπηρέτηση και των εργαζομένων, στο Μεσολόγγι και στο Αγρίνιο.

Έτσι από αυτή την Παρασκευή 6 Μαρτίου 2020 και κάθε Παρασκευή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής θα τελούνται δύο Ακολουθίες των Χαιρετισμών:

• στην Ιερά Πόλη Μεσολογγίου, στον Ιερό Ναό Αγίου Παντελεήμονος.

(Η πρώτη Ακολουθία θα αρχίζει ώρα 19:00’ και η δεύτερη Ακολουθία θα αρχίζει ώρα 20:45’).

• στο Αγρίνιο, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Ζωοδόχου Πηγής.

(Η πρώτη Ακολουθία θα αρχίζει ώρα 19:00’ και η δεύτερη Ακολουθία θα αρχίζει ώρα 21:00’).

Β' Κατανυκτικός Εσπερινός 2020

Η ακολουθία του Κατανυκτικού Εσπερινού της Κυριακής Α’ Νηστειών, Κυριακή της Ορθοδοξίας, 8 Μαρτίου 2020 θα τελεσθεί:

• στην Ιερά Πόλη Μεσολογγίου, στον Ιερό Ναό Αγίας Παρασκευής, με ομιλητή τον πανοσιολογιώτατο αρχιμ. Λαυρέντιο Καρανάσιο, Ιεροκήρυκα της Ιεράς Μητροπόλεώς μας.

• στο Αγρίνιο, στον Ιερό Ναό Αγίου Χριστοφόρου, με ομιλητή τον πανοσιοσιολογιώτατο αρχιμ. Νεκτάριο Τριάντη, Αρχιερατικό Επίτροπο Κατούνας και προϊστάμενο του Ιερού Ναού Αγίας Τριάδος Αγρινίου.

Εορτή Αγίου Θεοκλήτου στο Παρεκκλήσιο του Επισκοπείου - Τριήμερο Μνημόσυνο της Γερόντισσας Βερονίκης -

Η μνήμη του αγίου μάρτυρος Θεοκλήτου εορτάσθηκε σήμερα στο ομώνυμο Ιερό Παρεκκλήσιο, το οποίο βρίσκεται στον αύλειο χώρο του Επισκοπείου της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας, στην Ιερά Πόλη Μεσολογγίου.

Το απόγευμα της Τρίτης τελέσθηκε η ακολουθία του πανηγυρικού Εσπερινού, από τον Αρχιερατικό Επίτροπο Μεσολογγίου, ενώ σήμερα το πρωί τελέσθηκαν η ακολουθία του Όρθρου και η Θεία Λειτουργία, κατά την οποία χοροστάτησε και κήρυξε τον θείο λόγο ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας, Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Κοσμάς.

Πριν την απόλυση της Θείας Λειτουργίας, ο Σεβασμιώτατος τέλεσε επιμνημόσυνη δέηση για τον μακαριστό Προκάτοχό του, Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κυρό Θεόκλητο, ο οποίος ανήγειρε το συγκεκριμένο Παρεκκλήσιο εις τιμήν του προστάτου του Αγίου.

Επίσης, εφ’ όσον δεν τελείται η Θ. Λειτουργία την Τετάρτη της Τυρινής, ο Σεβασμιώτατος τέλεσε στον εορτάζοντα Ἱ. Ναό του Αγίου Θεοκλήτου, το τριήμερο ιερό μνημόσυνο της μακαριστής Γερόντισσας Βερονίκης, Καθηγουμένης της Ιεράς Μονής Αγίου Συμεών Μεσολογγίου.

Το μεσημέρι, ο Σεβασμιώτατος επισκέφθηκε την Ιερά Μονή Παναγίας Ελεούσης Κλεισούρας, όπου τέλεσε Τρισάγιο στον τάφο του αειμνήστου κυρού Θεοκλήτου, ευχόμενος υπέρ αναπαύσεως της μακαρίας ψυχής του.

Κυριακή της Τυρινής - Εσπερινός της Συγγνώμης

Από την προσεχή Κυριακή της Τυρινής 1 Μαρτίου 2020 και κάθε Κυριακή της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής το απόγευμα, τελείται η Ακολουθία του Κατανυκτικού Εσπερινού.

Η Τοπική μας Εκκλησία, έχει την παράδοση να τελεί τους Εσπερινούς αυτούς, στην Ιερά Πόλη Μεσολογγίου και στο Αγρίνιο, σε διαφορετικό Ναό κάθε Κυριακή και στο τέλος της Ακολουθίας να γίνεται Εσπερινό Κήρυγμα, ώστε οι πιστοί να ωφελούνται τόσο από τους κατανυκτικούς και διδακτικούς ύμνους, όσο και από τον Λόγο του Θεού.

Την Κυριακή της Τυρινής, 1 Μαρτίου 2020 και ώρα 18:00’ το απόγευμα, ο Α´ Κατανυκτικός Εσπερινός, ο οποίος ονομάζεται και Εσπερινός της Συγγνώμης, επειδή κατά τη διάρκειά του οι χριστιανοί ανταλλάσσουν τον ασπασμό της συγγνώμης, συγχωρώντας ο ένας τον άλλον στην αρχή της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, θα τελεσθεί:

• Στην Ιερά Πόλη Μεσολογγίου, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος, με ομιλητή τον πανοσιολογιώτατο αρχιμανδρίτη Αναστάσιο Καντάνη, Αρχιερατικό Επίτροπο Μεσολογγίου.
• Στην πόλη του Αγρινίου, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Ζωοδόχου Πηγής, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Ποιμενάρχου μας, Μητροπολίτου Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. ΚΟΣΜΑ, ο οποίος θα κηρύξει και τον θείο λόγο.

Ποιμαντορική Εγκύκλιος για τα ιερά μνημόσυνα

Παραθέτουμε την εγκύκλιο του Σεβασμιωτάτου Ποιμενάρχου μας, Μητροπολίτου Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Κοσμά για τα ιερά μνημόσυνα, που αναγνώσθηκε στους Ιερούς Ναούς της Ιεράς Μητροπόλεως την Κυριακή των Απόκρεω, 23 Φεβρουαρίου 2020.

ΚΟΣΜΑΣ

Ο ΧΑΡΙΤΙ ΘΕΟΥ

ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ

ΤΗΣ ΑΓΙΩΤΑΤΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ

ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ

Πρός τόν ἱερόν κλῆρον καί τόν εὐσεβῆ λαόν

τῆς καθ’ ἡμᾶς θεοσώστου Ἱερᾶς Μητροπόλεως.

Ἀγαπητοὶ πατέρες καὶ ἀγαπητοὶ ἀδελφοὶ,

Ἡ ἐγκύκλιος αὐτὴ ἀναφέρεται στὴν ὀφειλομένη τακτικὴ καὶ θερμὴ προσευχὴ ὅλων μας γιὰ τοὺς κεκοιμημένους ἀδελφούς μας, ἀλλὰ καὶ στὰ, ὑπὸ τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁριζόμενα ἱερὰ μνημόσυνα, τὰ ὁποῖα πάλι ὀφείλουμε, μὲ υἱικὴ ὑπακοὴ, νὰ τελοῦμε. Εἶναι γνωστὸ ὅτι ὑπάρχει μεγάλη σύγχυσι καὶ ἄγνοια, ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῶν μνημοσύνων.

Βέβαια στὸν περιορισμένο χῶρο μιᾶς Ἐγκυκλίου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καλύψουμε τὸ μεγάλο αὐτὸ ἐκκλησιαστικὸ θέμα. Μὲ τὰ ὅσα γράφονται ἐδῶ γίνεται μιὰ γενικὴ ἐνημέρωσι∙ δίδονται κάποιες γενικὲς ὁδηγίες ὡς καὶ ἡ ἀφορμὴ γιὰ νὰ μελετήσουμε περισσότερο τὰ τῶν κεκοιμημένων καὶ τῶν μνημοσύνων.

Ἡ θερμὴ πίστι μας στὴν αἰώνια ζωὴ καὶ ἡ ἀγάπη μας πρὸς τοὺς προσφιλεῖς κεκοιμημένους ἀδελφούς μας, οἱ ὁποῖοι ἔφυγαν ἀπὸ τὸν πρόσκαιρο καὶ μάταιο αὐτὸ κόσμο γιὰ τὴν αἰωνιότητα, μᾶς καλοῦν νὰ προσευχώμαστε τακτικά, νὰ ἀναπέμπουμε δεήσεις καὶ παρακλήσεις στὸν Κύριο τῆς ζωῆς καὶ τοῦ θανάτου, τὸν Τριαδικό Θεό, γιὰ τὴν ἀνάπαυσί τους. Οἱ φροντίδες μας γιὰ τοὺς κεκοιμημένους δὲν τελειώνουν μὲ τὴν ταφή, ἀλλὰ συνεχίζονται, καὶ πρέπει νὰ συνεχίζονται, ἀπὸ τὸν καθένα μας ὅσο ζοῦμε.

Μὲ τὶς προσευχές μας γιὰ τοὺς κεκοιμημένους ζητοῦμε ἀπὸ τὸν πανοικτίρμονα Θεὸ νὰ συγχωρήση τὰ ἐκούσια καὶ τὰ ἀκούσια ἁμαρτήματα τῶν κεκοιμημένων καὶ νὰ τοὺς χαρίσῃ τὴν σωτηρία, τὴν ἀθανασία, τὴν παραδείσια ζωή. Ὁ Κύριος «θέλει πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι» καὶ ἐμεῖς θέλουμε ὅλοι οἱ ἀδελφοί μας νὰ ἀξιωθοῦν τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ, τοῦ παραδείσου.

Ὁ ἅγιος Κύριλλος Ἱεροσολύμων γράφει: «Πιστεύομεν ὅτι γίνεται πολὺ μεγάλη ὠφέλεια στὶς ψυχὲς τῶν κεκοιμημένων, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ἀναφέρεται ἡ δέησις». (Κατηχήσεις μυσταγωγικές, Ε’ 9, ΒΕΠΕΣ 39,259.) Ὁ ἱερὸς Χρυσόστομος ὑποστηρίζει ὅτι οἱ εὐχὲς ὑπὲρ τῶν κεκοιμημένων προσφέρουν σὲ αὐτοὺς κάποια παραμυθία, κάποια παρηγοριά.

«Μὴν ἀμφιβάλλεις ὅτι ὁ κεκοιμημένος θὰ ὠφεληθῇ ἀπὸ τὴν προσευχή σου» συνεχίζει (Ἰωάννου Χρυσοστόμου, Εἰς Φιλιππ. Ὁμιλία, 3, 4, PG 62, 204). Ὁ ὅσιος Παΐσιος, ὁ σύγχρονός μας ἅγιος, μᾶς συμβούλευε νὰ προσευχώμαστε τακτικὰ καὶ θερμὰ γιὰ τοὺς κεκοιμημένους. Νὰ προσευχώμαστε γιὰ τὴν ἀνάπαυσί τους.

Ἡ Ἐκκλησία μας εὔχεται ὑπὲρ τῶν κεκοιμημένων μὲ ὅλες τὶς ἀκολουθίες τοῦ νυχθημέρου. Στὴν Ἁγία Γραφὴ ὑπάρχουν πολλὰ χωρία διὰ τῶν ὁποίων κατοχυρώνονται «οἱ ὑπὲρ τῶν κεκοιμημένων δεήσεις». Κατὰ τὸν ἱερὸ Χρυσόστομο «οἱ προσευχὲς γιὰ τοὺς κεκοιμημένους ἔχουν νομοθετηθεῖ ὑπὸ τῶν ἁγίων Ἀποστόλων» (Ι. Χρυσόστομος, Εἰς Φιλιπ. ὁμιλία 3,4 PG 62, 204).

Εἰδικότερα, ἡ μητέρα μας ὀρθόδοξος Ἐκκλησία τελεῖ τὰ ἱερὰ μνημόσυνα σὲ τακτὲς ἡμέρες καὶ προσεύχεται γιὰ τὴ συγχώρησι τῶν κεκοιμημένων. Ἡ ἀρχὴ τοῦ μνημοσύνου βρίσκεται στὴν Ἁγία Γραφή.

Τὸ καθ’ αὐτὸ μνημόσυνο τῶν κεκοιμημένων γίνεται κατὰ τὴν Θεία Λειτουργία:

α) Πρῶτα τὰ ὀνόματα τῶν κεκοιμημένων, ὅπως καὶ τῶν ζώντων, μνημονεύονται κατὰ τὴν προσκομιδή. Οἱ μερίδες ζώντων καὶ κεκοιμημένων, τοποθετοῦνται πλησίον τοῦ Ἀμνοῦ, ἐπάνω στὸ ἅγιο Δισκάριο. Ἀργότερα, μετὰ τὸν καθαγιασμὸ, καὶ ὅταν κοινωνοῦν οἱ ἱερεῖς ἢ καὶ οἱ πιστοὶ οἱ μερίδες τῆς Θεοτόκου, τῶν ἁγίων, τῶν ἀγγέλων, ἀλλὰ καὶ τῶν ζώντων καὶ τῶν κεκοιμημένων ρίπτονται στὸ Ἅγιο Ποτήριο καὶ περιλούονται ἀπὸ τὸ πανακήρατο Αἷμα τοῦ Χριστοῦ μας. Τότε οἱ ἱερεῖς ἱκετεύουν τὸν Κύριο νὰ ἀποπλύνῃ, νὰ καθαρίσῃ δηλαδή, τὰ ἁμαρτήματα καὶ τῶν κεκοιμημένων.

Ἰδιαιτέρως ὅμως τὸ κατ’ ἐξοχήν μνημόσυνο εἶναι ἡ μνημόνευσι τῶν κεκοιμημένων ὑπὸ τοῦ ἱερέως κατὰ τὴν Θεία Λειτουργία, ἀμέσως μετὰ τὸν καθαγιασμὸ τῶν Τιμίων Δώρων, ὅταν ψάλλεται τὸ «Ἄξιόν ἐστι», ἢ τὸ «Ἐπὶ σοι χαῖρε Κεχαριτωμένη», ἢ ἑόρτιοι εἰρμοί∙ τότε ὁ ἱερεὺς μνημονεύει ἐνώπιον τοῦ Παναγίου Σώματος καὶ τοῦ Τιμίου Αἵματος τὰ ὀνόματα τῶν κεκοιμημένων.

Δυστυχῶς τὸ πραγματικὸ μνημόσυνο τὸ ἀγνοοῦν πολλοί. Ἀποτέλεσμα τῆς ἀγνοίας εἶναι ὅτι πολλοὶ δὲν κάνουν Θεία Λειτουργία ὅταν ἔχουν μνημόσυνο ἢ νομίζουν ὅτι πραγματικὸ μνημόσυνο εἶναι ἡ σύντομη ἀκολουθία ποὺ γίνεται στὸ τέλος τῆς Θείας Λειτουργίας. Γιὰ αὐτὸν τὸν λόγο προσέρχονται μόνον στὰ μνημόσυνα, στὶς σύντομες ἀκολουθίες μετὰ τὴν Θεία Λειτουργία, καὶ δὲν ἐκκλησιάζονται.

Οἱ Ἀποστολικὲς Διαταγὲς συνιστοῦν νὰ τελοῦμε μνημόσυνα ὑπὲρ τῶν κεκοιμημένων «ἐν ψαλμοῖς καὶ ἀναγνώσεσι καὶ προσευχαῖς» τὴν τρίτη ἡμέρα ἀπὸ τῆς κοιμήσεως τοῦ προσφιλοῦς μας προσώπου, τὴν ἐνάτη καί τὴν τεσσαρακοστή ἡμέρα, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν συμπλήρωσιν ἑνός ἔτους.

Ὁ ἅγιος Συμεὼν Θεσσαλονίκης στὰ ἱερὰ μνημόσυνα βλέπει συμβολισμό. Τὰ τριήμερα μνημόσυνα, λέει, τὰ ἐπιτελοῦμε γιὰ τὴν Ἁγία Τριάδα, διότι ἀπὸ αὐτὴν ἔχουμε τὴν ὕπαρξι καὶ τὴ ζωὴ καὶ δι’ αὐτῆς προσφέρονται τὰ πάντα τῆς ζωῆς καὶ τῆς σωτηρίας μας. Τὰ ἐννεάμερα μᾶς ὑπενθυμίζουν τὰ ἐννέα τάγματα τῶν ἁγίων ἀγγέλων, στοὺς ὁποίους ἔχει συγκαταριθμηθῇ, ὡς ἁπλὸ πλέον πνεῦμα, ὁ κεκοιμημένος ἀδελφός μας. Τὰ τεσσαρακονθήμερα μνημόσυνα τελοῦνται γιὰ τοῦ Χριστοῦ μας τὴν Ἀνάληψη, ἡ ὁποία ἔγινε τεσσαράκοντα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάστασι.

Ὑπογραμμίζουμε ἐδῶ ὅτι τὸ τεσσαρακονθήμερο μνημόσυνο ποτὲ δὲν πρέπει νὰ τελεῖται μετὰ τὴν τεσσαρακοστὴ ἡμέρα ἀπὸ τῆς κοιμήσεως. Πρέπει νά γίνεται ἤ τὴν τεσσαρακοστὴ ἡμέρα ἀκριβῶς ἢ πρὶν τὴν τεσσαρακοστὴ ἡμέρα.

Τὰ τρίμηνα, τὰ ἑξάμηνα καὶ ἐννεάμηνα μνημόσυνα γίνονται εἰς δόξαν τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ ὑπὲρ τοῦ μεταστάντος. Οἱ κοιμηθέντες ἀπὸ τὴν Ἁγία Τριάδα δημιουργήθηκαν. Σὲ αὐτὴν μεταβαίνουν καὶ ἀπὸ αὐτὴν ἐλπίζουν νὰ ἀναστηθοῦν κατὰ τὴν Δευτέρα Παρουσία.

Τὰ ἐτήσια μνημόσυνα τὰ ἀναφέρει ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος καὶ ὁ ἅγιος Συμεὼν Θεσσαλονίκης καὶ λένε: «Τοῦτο τὸ ἐτήσιο μνημόσυνο δηλώνει τὴν, πρὸς τὰ ἐκεῖ, τελείωσιν καὶ ὅτι αὐτὸς ποὺ ἀπέθανε ζῇ καὶ ἀθάνατος εἶναι κατὰ τὴν ψυχήν∙ θὰ ἔλθῃ δὲ καιρὸς, κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ ἀναστηθῇ καὶ πάλιν ὅταν θελήσῃ ὁ Πλάστης καὶ ὅταν, ὡς Δημιουργὸς, θὰ ἀναστήσῃ καὶ τὸ σῶμα».

Ἐκτὸς τῶν τακτῶν ἡμερῶν, ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία ὥρισε καὶ τὴν ἡμέρα τοῦ Σαββάτου ὡς ἡμέρα μνήμης τῶν ἁγίων Μαρτύρων καὶ ὅλων τῶν κεκοιμημένων. Ἡ Ἐκκλησία μας ὥρισε νὰ γίνονται καὶ κοινὰ μνημόσυνα δυὸ φορὲς τὸν χρόνο. Τὰ ὀνομάζει Ψυχοσάββατα.

Ἡ ἀγάπη τῆς μητέρας μας Ἐκκλησίας κάνεναν δὲν θέλει νὰ ἀφήσῃ ἀβοήθητο. Ἐπειδὴ ἄλλοι ἀπέθαναν σὲ ξένη χώρα ἄγνωστοι, μακρὰν τῶν συγγενῶν τους, ἄλλοι ἐπνίγησαν στὴ θάλασσα, ἄλλοι σὲ ἀπόκρημνα καὶ ἀπρόσιτα βουνὰ  ἢ ἔπεσαν σὲ πολέμους, κάηκαν, χάθηκαν μὲ θεομηνίες καὶ δὲν βρέθηκαν γιὰ νὰ γίνουν τὰ μνημόσυνά τους, τελεῖ γιὰ ὅλους αὐτοὺς ἡ Ἐκκλησία μας τὰ κοινὰ μνημόσυνα καὶ προσεύχεται γιὰ ὅλους.

α) Τὸ πρῶτο Ψυχοσάββατο εἶναι τὸ Σάββατο πρὸ τῆς Κυριακῆς τῶν Ἀπόκρεω. Τὴν Κυριακὴ τῶν Ἀπόκρεω ἡ Ἐκκλησία μᾶς ὑπενθυμίζει τὴν Δευτέραν καὶ ἀδέκαστο Παρουσία τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ. Ἔνεκα τούτου, τὸ Σάββατο, τὴν παραμονὴ δηλαδὴ, παρακαλοῦμε τὸν «φοβερὸ Κριτή» νὰ φανῇ ἴλεως ὄχι μόνο σὲ ἐμᾶς, ἀλλὰ καὶ στοὺς προαπελθόντας γνωστοὺς καὶ ἀγνώστους κεκοιμημένους ἀδελφοὺς κατὰ τὴν φρικτὴν καὶ ἔνδοξο Δευτέραν Παρουσίαν Του.

β) Τὸ δεύτερο κοινὸ μνημόσυνο (Ψυχοσάββατο) τελεῖται ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία μας ἐννέα ἡμέρες μετὰ τὴν, ἐν σώματι, Ἀνάληψι τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, δηλαδὴ τὸ Σάββατο πρὸ τῆς Ἁγίας Πεντηκοστῆς. Τὸ Ψυχοσάββατο αὐτό, στοὺς Ἱεροὺς Ναούς, κατὰ τὴν Θεία Λειτουργία μνημονεύονται «πάντες οἱ ἀπ’ αἰῶνος κοιμηθέντες εὐσεβῶς ἐπ’ ἐλπίδι ἀναστάσεως ζωῆς αἰωνίου». Δηλαδὴ, τὸ Ψυχοσάββατο πρὸ τῆς Πεντηκοστῆς δὲν μνημονεύουμε μόνον τοὺς χριστιανούς, ἀλλὰ καὶ ὅσους ἐκοιμήθησαν ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ Ἀδὰμ μέχρι σήμερα καὶ οἱ ὁποῖοι ἐλάτρευσαν μὲ πίστι καὶ καθαρότητα βίου τὸν Θεό.

Κατὰ τὰ ἱερὰ μνημόσυνα προσφέρονται τὰ γνωστὰ κόλλυβα. Τὰ κόλλυβα συναντῶνται ἀπὸ τὰ μέσα τοῦ τετάρτου αἰῶνος. Εἶναι σιτάρι βρασμένο καὶ συμβολίζει τὴν ἐκ νεκρῶν ἀνάστασι. Μᾶς ὑπενθυμίζουν ὅτι, ὅπως ὁ σπόρος τοῦ σίτου θάπτεται καὶ βλαστάνει, ἔτσι καὶ ὁ ἄνθρωπος θάπτεται ὅταν κοιμηθῇ καὶ θὰ ἀναστηθῇ μὲ τὴ δύναμι τοῦ Θεοῦ.

Προσοχή: τὰ κόλλυβα, πάντοτε βρασμένα, δὲν τὰ ρίχνουμε πάνω στοὺς τάφους. Τὰ μοιράζουμε στοὺς χριστιανοὺς καὶ ἐκεῖνοι ὀφείλουν νὰ εὔχωνται «μακαρία ἡ μνήμη αὐτοῦ».

Ἴσως ἐρωτήσῃ κανείς. Ὠφελοῦν τὰ μνημόσυνα; Ὠφελοῦν καὶ ἐκείνους ποὺ ἔφυγαν ἀπὸ τὸν κόσμο αὐτὸ ἄπιστοι καὶ ἀμετανόητοι;

Ὀφείλουμε νὰ ὁμολογήσουμε, ἀγαπητοί, ὅτι εἶναι ἀδύνατος ἡ μετάνοια μετὰ θάνατον. Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος γράφει: «Δὲν ὑπάρχει δι’ ὅσους κατέβηκαν εἰς τὸν Ἅδην ἐξομολόγησι καὶ διόρθωσι. Ἐδῶ εἶναι τὸ στάδιον τοῦ ὀρθοῦ βίου καὶ τῶν ἐναρέτων πράξεών μας».

Παρὰ ταῦτα οἱ ἅγιοι Πατέρες μας δὲν μᾶς ἐμποδίζουν νὰ προσευχώμαστε ὑπὲρ τῶν ἀδελφῶν μας ποὺ ἔφυγαν ἐν ἁμαρτίαις. Ἄλλωστε ποιὸς γνωρίζει τὰ βάθη τῆς ψυχῆς τοῦ ἄλλου ἀνθρώπου; Ποιὸς γνωρίζει τί συνέβη στὸ ἐσωτερικό τῆς ψυχῆς τοῦ καθενὸς τὶς τελευταῖες του στιγμές;

Ἡ παράδοσι τῆς Ἐκκλησίας μας, μᾶς πληροφορεῖ ὅτι κάθε φορὰ ποὺ προσευχόμαστε ὑπὲρ ἀλλήλων καὶ μάλιστα τῶν κεκοιμημένων, ἀκόμη δὲ καὶ ὑπὲρ τῶν ἀδελφῶν μας, οἱ ὁποῖοι ἔφυγαν ἀνέτοιμοι γιὰ τὴν αἰωνιότητα, κάνουμε ἔργο ἱερὸ καὶ θεάρεστο.

Οἱ ἁπλὲς αὐτὲς σκέψεις μᾶς ἐπιτρέπουν νὰ ὑπογραμμίσουμε μερικὰ συμπεράσματα τὰ ὁποῖα συγχρόνως εἶναι καὶ προτρεπτικὲς ὁδηγίες.

α) Ἀγαπητοί, νὰ ἀγαπήσουμε τοὺς κεκοιμημένους καὶ νὰ μὴν τοὺς περιφρονοῦμε, οὔτε νὰ τοὺς λησμονοῦμε.

β) Νὰ προσευχῶμαστε τακτικὰ καὶ θερμὰ γιὰ τὴν συγχώρησί τους καὶ τὴν ἀνάπαυσί τους.

γ) Νὰ μὴν παραμελοῦμε ποτὲ τὰ μνημόσυνά τους καὶ ὁπωσδήποτε νὰ τὰ τελοῦμε μὲ Θεῖα Λειτουργία. Δὲν ὑπάρχει μεγαλύτερη εὐχὴ καὶ μεγαλύτερη προσφορὰ γιὰ τοὺς κεκοιμημένους ἀδελφούς μας ἀπὸ τὴν τέλεσι τῆς Θείας Λειτουργίας τήν ἡμέρα τῶν μνημοσύνων τους. Δὲν νοεῖται μνημόσυνο χωρὶς Θεία Λειτουργία.

δ) Στὰ ἱερὰ μνημόσυνα δὲν κοινωνοῦμε γιὰ τὴν ψυχὴ τοῦ κεκοιμημένου. Κοινωνοῦμε γιὰ τὴν δική μας σωτηρία. Νὰ μὴν προσερχόμαστε ἀνέτοιμοι καὶ χωρὶς ἄδεια πνευματικοῦ. Ὅταν ἀνάξια κοινωνοῦμε, οὔτε τὸν ἑαυτό μας ὠφελοῦμε, οὔτε τὸν κεκοιμημένο.

ε) Μνημόσυνα δὲν τελοῦνται ἀπὸ τὸ Σάββατο τοῦ Λαζάρου μέχρι καὶ τὴν Κυριακή τοῦ Θωμᾶ, ἀλλὰ καὶ καθ’ ὅλες τὶς δεσποτικὲς ἑορτές. Εἰ δυνατὸν ἂς ἀποφεύγονται τὴν Κυριακή τῆς Πεντηκοστῆς καὶ τὴν ἑορτὴ τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου.

Ἀγαπητοὶ πατέρες καὶ ἀδελφοί,

Μετὰ ἀπὸ ὅλες αὐτὲς τὶς ἁπλὲς σκέψεις ἄς ἀφυπνισθοῦμε ὅλοι μας. Ἄς θελήσουμε κι ἐμεῖς νὰ βοηθήσουμε τοὺς κεκοιμημένους ἀδελφούς μας ὅπως ὁρίζει ἡ ἁγία μας Ἐκκλησία, ἀλλὰ καὶ ἂς ἀγωνισθοῦμε μὲ τὴν μυστηριακὴ ζωή μας νὰ γίνουμε κι ἐμεῖς ἄξιοι τῆς αἰωνίου ζωῆς καὶ μακαριότητος.

Μὲ πατρικὴ ἐν Κυρίῳ ἀγάπη

Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ

† Ο ΑΙΤΩΛΙΑΣ  ΚΑΙ  ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ  ΚΟΣΜΑΣ

Εξόδιος Ακολουθία Καθηγουμένης Βερονίκης Μοναχής στην Ιερά Μονή Αγίου Συμεών Μεσολογγίου

Σε κλίμα συγκίνησης τελέσθηκε σήμερα, Τρίτη 25 Φεβρουαρίου 2020, η εξόδιος ακολουθία της Γερόντισσας Βερονίκης (Καμζέλα), Καθηγουμένης της Ιεράς Μονής Αγίου Συμεών Μεσολογγίου, της Ιεράς Μητροπόλεώς Αιτωλίας και Ακαρνανίας.

Το πρωί στο Καθολικό της Ιεράς Μονής, όπου η σορός της αειμνήστης είχε τεθεί σε προσκύνηση, τελέσθηκαν ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία.

Στην εξόδιο ακολουθία προεξήρχε ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας, Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Κοσμάς, με τη συμμετοχή κληρικών της Ιεράς Μητροπόλεώς μας, αλλά και άλλων Ιερών Μητροπόλεων. Μεγάλη ήταν η συμμετοχή μοναζουσών από Ιερές Μονές της Μητροπόλεώς μας και ομόρων Μητροπόλεων καθώς και των πιστών που είχαν συνδεθεί πνευματικά με την μακαριστή Γερόντισσα. Παρέστησαν επίσης ο Δήμαρχος της Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου και ο Διοικητής του 2/39 Συντάγματος Ευζώνων.

Ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας, κατά την ομιλία του, εξήρε την προσωπικότητα  και το έργο της μακαριστής Γερόντισσας, αναφέροντας ότι έφυγε από την παρούσα ζωή πλήρης ημερών και πλήρης αρετών.

«Απρόοπτα και χωρίς να το περιμένουμε ο Άγιος Θεός κάλεσε κοντά του την αγιασμένη Γερόντισσα Βερονίκη, την Καθηγουμένη της ιστορικής αυτής Ιεράς Μονής, για να την αναπαύσει από τους κόπους αυτής της ζωής» ανέφερε ο Σεβασμιώτατος και συνέχισε: «Από μικρό παιδί, μαζί με την αδελφή της μοναχή Παμφυλία, εκάρησαν μοναχές και αφιερώθηκαν στην ασκητική και νηπτική ζωή και το 1975 ήρθαν εδώ για να ζήσουν μέσα στην μοναχική άσκηση σε αυτόν τον ιερό και ευλογημένο τόπο.

Η μακαριστή Γερόντισσα ήταν φως γιατί ζούσε μέσα στην άσκηση και στην καθαρότητα. Ήταν άνθρωπος της αγάπης, της προσφοράς, της θυσίας γιατί ζούσε την αρετές της μοναχικής ζωής, την ταπείνωση, την ακτημοσύνη και την παρθενία».

Ο Σεβασμιώτατος αναφέρθηκε επίσης στην αρετή της αγάπης και της ελεημοσύνης για την οποία διακρίθηκε και πολλοί έχουν αρκετά να μαρτυρήσουν για την βοήθεια πολλών χριστιανών. Τόνισε ότι «με την ζωή και την εργασία της κατέστησε την ιστορική αυτή Ιερά Μονή Φάρο Ορθοδοξίας».

Ολοκληρώνοντας την σύντομη ομιλία του είπε: «Καταθέτουμε σήμερα την ευγνωμοσύνη μας στο σεπτό σκήνωμά της. Όσοι την πλησιάσαμε, όσοι την γνωρίσαμε και ωφεληθήκαμε, μπορούμε να πούμε ότι δεν ήταν η Ηγουμένη, με την διοικητική έννοια, αλλά ήταν η διακόνισσα. Έβλεπε ο κάθε πιστός τα χαρακτηριστικά του μοναχού και έπαιρνε δίδαγμα για την δική του ζωή».

Ακολούθησε η ταφή της στο κοιμητήριο της Ιεράς Μονής, όπου εψάλη το τρισάγιο και όλοι οι πιστοί προσευχήθηκαν με το καθιερωμένο κομποσχοίνι υπέρ αναπαύσεως της ψυχής της.